Wpisz czego szukasz

Znajdziemy sprzedawców, którzy mają wszystko czego szukasz.

Wprowadź frazę
Wady optyczne obiektywów - co to jest dystorsja, aberracja chromatyczna, front i back focus?
Zdaniem eksperta

Wady optyczne obiektywów - co to jest dystorsja, aberracja chromatyczna, front i back focus?

Kupując obiektyw, musimy być świadomi, że nie każdy model jest idealny i zapewni nam idealne zdjęcie, jak z okładki lub albumu fotograficznego. Optyka miewa różne wady, np. robimy zdjęcie w słonecznych warunkach i uzyskujemy aberracje chromatyczną. Co zrobić, jeśli łapiemy ostrość na konkretny obiekt, ale jest on rozmyty? Może mamy do czynienia ze zjawiskiem front lub back focusu.

udostępnij
Mikołaj Barbanell
Mikołaj Barbanell 14-06-2018

Czas czytania: 5 min

zamknij

Przed zakupem obiektywu warto zapoznać się z informacjami, czy dany model ma jakieś tendencje do wad optycznych oraz przede wszystkich konkretny egzemplarz przetestować w sklepie, podpinając do naszego aparatu.

Dystorsja

Dystorsja jest wadą optyczną występującą m.in. w obiektywach. Objawia się głównie na krawędziach pola widzenia (naszego kadru) i powoduje znaczące zniekształcenia obrazu. Dystorsja przyjmuje dwie formy, tj. beczkową lub poduszkową. Pierwsza z nich będzie widoczna przede wszystkich w obiektywach szerokokątnych typu zoom lub w obiektywach typu fish eye. W tym drugim przypadku jest to celowy zabieg, aby obszar pola widzenia był możliwie jak największy. Z kolei dystorsja poduszkowa objawia się w obiektywach zmiennoogniskowych, podczas korzystania ze skrajnej, najdłuższej ogniskowej.

dystorsja

Podczas kupna danego obiektywu warto zrobić kilka testowych zdjęć w sklepie (jeśli kupujemy zoom, to na różnych ogniskowych). Sprawdzimy wtedy, czy w danym egzemplarzu obiektywu występuje zjawisko dystorsji, jeśli tak to w jakim stopniu. Niewielką wadę dystorsji zawsze możemy próbować skorygować w programie graficznym.

obiektywy

Aberracja

Wyróżniamy trzy typy aberracji:

  • chromatyczną,
  • sferyczną.
  • komatyczną.

Aberracja chromatyczna jest wadą układów optycznych. Polega na rozszczepianiu się światła białego na kilka barwnych obrazów. Dzieje się to w momencie przechodzenia promieni świetlnych przez soczewkę obiektywu. Objawia się to mniejszą wyrazistością obiektów oraz poświatą wokół nich. Producenci obiektywów, chcąc walczyć z aberracją chromatyczną, stosują soczewki o różnym współczynniku załamania światła. Ma to na celu wyeliminowanie niepożądanej wady. W przypadku Sigmy, obiektywy z tymi soczewkami oznaczane są symbolem APO np. Sigma 70–200 F2.8 APO EX DG OS HSM. Ten rodzaj aberracji możemy korygować też poprzez użycie kolorowych filtrów lub stosując odpowiednie zabiegi w programach graficznych.

aberracja_chromatyczna

Aberracja sferyczna zaś polega na tym, że promienie padające bliżej obwodu soczewki załamują się bardziej niż promienie padające bliżej środka soczewki. W efekcie otrzymujemy nieostry obraz na całej jego powierzchni - łącznie z punktem, na który łapaliśmy ostrość. Tę wadę możemy przede wszystkim zauważyć przy dużych otworach przysłony.

Aberracja komatyczna (inaczej koma) powstaje w momencie, gdy wiązka światła z punktu znajdującego się poza osią optyczną przechodzi przez soczewki obiektywu, tworząc na obrazie plamkę w kształcie komety lub przecinka.

Front lub back focus

Kupując obiektyw, chcemy przede wszystkim, aby autofokus był szybki i celny. Jednak nie zawsze jest tak, że obiektyw ostrzy dokładnie w ten punkt, który chcemy. Najczęściej dzieje się tak, gdy kupujemy optykę niesystemową, np. od Tamrona lub Sigmy. Musimy wtedy liczyć się z tym, że mogą występować zjawiska front focus oraz back focus.

Są to wady, które występują jedynie w lustrzankach. Jednym z powodów występowania może być wadliwy mechanizm ustawiania ostrości w obiektywie. Jednak niewykluczone, że za front lub back focus może odpowiadać wadliwa konstrukcja samego aparatu - matryca do ustawiania ostrości jest położona w innej odległości od obiektywu niż główna matryca, na której zapisywany jest obraz. Także wyróżniamy dwa rodzaje problemy z ustawieniem ostrości:

  • front focus (FF) - obszar ostrzenia na zdjęciu jest w różnych odległościach przed obszarem, na który ustawiliśmy ostrość,
  • back fokus (BF) - obszar ostrzenia na zdjęciu jest w różnych odległościach za obszarem, na który ustawiliśmy ostrość.
  1. front focus
  2. back fokus
  1. front focus
  2. back fokus

I jak sobie z tym poradzić? Jeśli chcemy próbować w domowych warunkach, to należy wydrukować sobie specjalną planszę do kalibracji obiektywu, ocenić, jaką mamy wadę i skorzystać z mikrokalibracji. Jest ona dostępna w ustawieniach aparatu. Nowsze modele obiektywów Tamrona i Sigmy możemy też skalibrować za pomocą stacji dokującej - w pierwszym przypadku Tap-in Console, a w drugim USB Dock. Jeśli wada jest zbyt duża, to pozostaje nam odesłanie aparatu z obiektywem do serwisu.

tap-in-console

Winietowanie

winietowanie

Winietowanie to też jedna z wad optycznych. Określamy w ten sposób zaciemnienie obrazu na krawędziach. Częściej występuje przy obiektywach szerokokątnych, gdy pole widzenia obiektywu jest szersze niż pole obrazowe. Z winietowaniem możemy mieć do czynienia również na skrajnej długości ogniskowej w zoomach lub przy złym doborze filtrów.

Czy ten artykuł był pomocny?
podziel się

Korzystanie z serwisu oznacza akceptację regulaminu

Allegro