Ograniczniki przepięć – czym są i jak działają?
Zdaniem eksperta

Ograniczniki przepięć – czym są i jak działają?

Dobrze zaprojektowana i wykonana instalacja elektryczna w budynku oraz odpowiednio dobrany osprzęt elektroinstalacyjny gwarantują bezawaryjną pracę urządzeń elektrycznych. Jednym z elementów instalacji są ograniczniki przepięć – to właśnie dzięki nim zyskuje się ochronę przed przepięciami sprzętów elektrycznych i elektronicznych. Dobrze wiedzieć, jakiego typu ograniczniki przepięć znajdziemy na rynku oraz jakie ograniczniki stosować w budynkach jednorodzinnych, a jakie w wielorodzinnych.

udostępnij

Damian CzernikDamian Czernik / 28-10-2019

Aby instalacja elektryczna służyła nam bezpiecznie przez wiele lat, w rozdzielnicy powinny się znaleźć odpowiednie zabezpieczenia nadmiaroprądowe, różnicowoprądowe i chroniące przed porażeniem. Stosowanie tych ostatnich w tablicy rozdzielczej pozwoli zabezpieczyć instalację oraz podłączone do niej urządzenia przed skutkami wyładowań atmosferycznych.

Jeśli przyjrzymy się budowie typowego ogranicznika przepięć, możemy zauważyć, że posiada on specjalnie zaprojektowane elektrody w kształcie cylindra. To właśnie dzięki nim możliwe staje się opanowanie prądów udarowych. Prądy udarowe mogą powstać w efekcie załączania lub wyłączania nieobciążonej linii napowietrznej lub na skutek uderzenia pioruna w linię napowietrzną. Na rynku znajdziemy kilka rodzajów ograniczników przepięć i ich zestawów, mających różne przeznaczenie.

Rodzaje ograniczników przepięć

Ograniczniki przepięć typu 1 (klasy B) zabezpieczają przed bezpośrednim i bliskim uderzeniem pioruna. Ogranicznik tego typu najczęściej montuje się na początku instalacji, która zasilana jest z sieci napowietrznej lub z linii kablowej. Drugim typem są ograniczniki przepięć typu 2 (klasy C) te z kolei zabezpieczają odbiorniki elektryczne przed przepięciami komutacyjnymi i przepięciami zredukowanymi przez ograniczniki przepięć typu 1. Ograniczniki typu 2 redukują również przepięcia, które występują w wyniku zadziałania zabezpieczeń instalacji. Ostatnim rodzajem są ograniczniki przepięć typu 3 (klasy D), dodatkowo zabezpieczają one szczególnie czułe i kosztowne urządzenia elektryczne i elektroniczne. Zabezpieczenia te są również stosowane w przypadku nieustalonej odporności udarowej aparatury oraz kilkudziesięciometrowej odległości między czułym urządzeniem a ostatnim stopniem ochrony.

Zestawy ograniczników przepięć typu 1+2 (klasy B+C), montowane w jednej rozdzielnicy, oferowane są w dwóch wersjach: do domów jednorodzinnych i obiektów przemysłowych. Ograniczniki przepięć typu 1 lub zestawy ograniczników typu 1+2 należy stosować wszędzie tam, gdzie istnieje możliwość wniknięcia prądu piorunowego do obiektu i dalej do instalacji przewodzących. Wypadki takie mają miejsce, gdy:

  • budynek został wyposażony w instalację piorunochronną,
  • budynek ma przyłącze z zewnętrzną linią napowietrzną i instalację piorunochronną,
  • do budynku jest doprowadzona zewnętrzna linia napowietrzna i brak instalacji piorunochronnej,
  • budynek jest zasilany linią kablową, a odległość między budynkiem i stacją trafo jest niewielka.

Dla budynków wielorodzinnych zaleca się wykonanie podwójnego zabezpieczenia składającego się z ogranicznika przepięć typu 1+2 w rozdzielnicy głównej oraz dodatkowych ograniczników przepięć typu 2 na każdym piętrze mieszkalnym. Takie rozwiązanie chroni instalację i odbiorniki przed przepięciami zredukowanymi przez ograniczniki typu 1 oraz przed przepięciami wywołanymi podczas załączania różnego rodzaju urządzeń dużej mocy.

Porady wykonawcze

Przed montażem ograniczników przepięć należy pamiętać, że przewody łączące ograniczniki przepięć typu 1 i typu 1+2 w sieci elektrycznej z szyną wyrównawczą powinny być jak najkrótsze. Zgodnie z wytycznymi długość przewodów połączeniowych nie powinna przekraczać 0,5 m. Ze względu na ogromne siły dynamiczne powstające podczas wyładowań – warto pamiętać o solidnym mocowaniu przewodów w zaciskach ograniczników przepięć. Przed montażem ograniczników przepięć typu 3 pamiętajmy, że należy je instalować jak najbliżej chronionego urządzenia oraz za wyłącznikami różnicowoprądowymi.

oferty sponsorowane

Czy ten artykuł był pomocny?

Korzystanie z serwisu oznacza akceptację regulaminu

Allegro