Jakie raki wybrać w zależności od rodzaju aktywności?
Zdaniem eksperta

Jakie raki wybrać w zależności od rodzaju aktywności?

Mając na myśli raki, widzimy platformy z kolcami montowane do butów, które mają zapewnić nam bezpieczeństwo w trakcie zimowych górskich wędrówek. To oczywiście poprawne skojarzenie. Jednak zagłębiając się w temat, możemy przysporzyć sobie zawrotu głowy.

udostępnij

Paulina WierzbickaPaulina Wierzbicka / 09-03-2018

Podział raków

Na wstępie należy zróżnicować raki ze względu na sposób mocowania z obuwiem. W skrócie raki dzielimy na:

Koszykowe – są najbardziej uniwersalnym modelem raków. Możemy użytkować je praktycznie z większością wysokich butów trekkingowych. Jednak by spełniały one swoją funkcję, nie obcierały nas, nie zsuwały się, najlepiej, by nasz but miał stosunkowo twardą podeszwę. Im twardsza i mniej elastyczna, tym lepiej. Tym mniej pracuje rak oraz jego elementy składowe, na przykład łącznik. Stosowanie zbyt gnących się butów może skutkować połamaniem lub wygięciem metalowego łącznika. Raki koszykowe są najczęściej wybieranym rodzajem raków ze względu na atrakcyjną cenę oraz kompatybilność z wieloma modelami butów trekkingowych. Ich minusem jest natomiast paskowy sposób zapinania, przy którym spędzimy więcej czasu.

Automatyczne – raki dedykowane pod specjalistyczne buty wyposażone w ranty, o które opierają się elementy raka automatycznego – to jest zatrzask z tyłu i metalowy pałąk z przodu. Raki automatyczne są chętnie wybierane ze względu na szybkość zakładania i łatwość operowania w rękawicach zimowych. Warunkiem ich założenia jest oczywiście posiadanie odpowiedniego obuwia – o sztywnej podeszwie i rantach na podeszwie z przodu oraz z tyłu.

Półautomatyczne – to hybryda powyższych modeli. Z tyłu wyposażone są w wygodny zatrzask na rant buta, z przodu natomiast w koszyk.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze odpowiedniego modelu?

Liczba zębów – czyli liczba szabelek, które wgryzać będą się w śnieg i lód, zapobiegając naszemu poślizgowi. Raki przeważnie mają od 10 do 14 zębów. W skrócie powiedzieć można, iż te z ich największą ilością są najbardziej zaawansowane i służą do wspinaczki w lodzie oraz śniegu. Większość raków trekkingowych wyposażona jest w 10 lub 12 zębów.

Ustawienie zębów – zwłaszcza jeśli mówimy tu o zębach atakujących raków możemy podzielić na te o orientacji poziomej i pionowej. O orientacji poziomej przy chodzeniu będą wbijać się w śnieg. Świetnie spisują się na śniegu, ostrych podejściach, zejściach. Raki o pionowej orientacji zębów atakujących są charakterystyczne dla wspinaczki lodowej. Mogą mieć dwa lub jeden ząb atakujący. Chodzenie w nich będzie utrudnione, a naostrzone zęby przy nieuwadze mogą pociąć nam spodnie. Jednak gdy w planach mamy wspinaczkę na lodospadach, w mixcie (lód i skała), lepszych raków nie znajdziemy!

Materiał, z którego wykonany jest rak – aluminium lub stal. Stopy aluminium są oczywiście lżejsze od stali. Jednak to stal jest bardziej wytrzymała. Sprawdzi się idealnie w trudnym terenie – śnieżnym, kamiennym. Raki aluminiowe, które są stosunkowo lekkie, mogą służyć jako wariant awaryjny na przykład podczas skituringu, gdzie harszle (metalowe raki zakładane na narty) już sobie nie radzą.

Kompatybilność z obuwiem – czyli system mocowania zastosowany w rakach: koszykowy, automatyczny, półautomatyczny. Każdy szanujący się producent butów górskich, zwłaszcza tych z zimowym zacięciem sportowym, powinien podawać na swojej stronie lub metce obuwia informacje dotyczące kompatybilności z rakami.

Jakie mamy potrzeby, czyli jakim typem turysty jesteśmy?

Znając podział raków, warto zadać sobie pytanie, jakim typem turysty jesteśmy i jakiego modelu raka powinniśmy dla siebie szukać. Optymalny wybór pozwoli nam cieszyć się wygodą użytkowania. Zadajmy sobie zatem pytanie, kim jesteśmy:

  • Biegacz – w tej sytuacji potrzebujemy niezawodnego systemu, który utrzyma nas na ubitym śliskim śniegu czy lodzie. Jeżeli nie posiadamy odpowiedniego obuwia wyposażonego w kolce, warto zastanowić się nad specjalnymi nakładkami śnieżnymi. Nakładki te wykonane są z gumy, na podeszwie natomiast znajdują się końcówki widiowe, które zapewniają stabilność stopy na śliskim podłożu. W tej kategorii warto zwrócić uwagę na model Veriga Run Track Light.
  • Turysta beskidzki – zdecydowanie raki koszykowe lub automatyczne z poziomym ustawieniem zębów atakujących, stalowe. Warto też rozważyć opcję lżejszą, na przykład półraczki zwane również raczkami turystycznymi. Model ten ma tylko cztery zęby, mocowane za pomocą pasków na śródstopiu. Ciekawym modelem jest na przykład Mini Crampon 4P firmy Climbing Technology.
  • Turysta tatrzański – jeśli interesują nas już bardziej ambitne wyjścia, warto zaopatrzyć się w raki koszykowe lub automatyczne, najlepiej z podkładkami antyśniegowymi (antibott). Zapobiegną one przylepianiu się śniegu do zębów raka, zwiększając nasze bezpieczeństwo. Uniwersalnym modelem będą raki marki Climbing Technology model Nuptse tworzony jako automat, rak koszykowy i półautomat.
  • Skialpinista – jeśli raki będziesz głównie wozić w plecaku, ich waga powinna być niska. W tej sytuacji warto zainwestować w raki ze stopu aluminium, jak na przykład model Climbing Technology Pro Light. Model automatyczny będzie pasować do obuwia skiturowego i doda odwagi tam, gdzie narta i harszle zawiodą.
  • Wspinacz lodowy – w tym przypadku potrzebujesz modeli zarówno raków, jak i butów z najwyższej półki. Kluczowy jest tu but sztywny, doskonale zabezpieczający kostkę, ze wspomnianymi rantami pod raki automatyczne. Raki powinny mieć 12 do 14 zębów, z przednimi zębami agresywnymi – o ustawieniu pionowym, które będą niemalże wgryzać się w lód.

Pakując raki do plecaka, pamiętajmy, by zawinąć je na przykład w ręcznik lub włożyć do specjalnego pokrowca. Ostre zęby mogą sprawić nam niemiłą niespodziankę, tnąc wszystko, co napotkają na swojej drodze. Samo chodzenie w rakach powinniśmy przećwiczyć przed pierwszym wyjściem w góry. Zwłaszcza gdy to one mają nas chronić przed potencjalnymi wypadkami – musimy być ich absolutnie pewni, a technikę poruszania mieć w jednym paluszku.

Czy ten artykuł był pomocny?
podziel się

Korzystanie z serwisu oznacza akceptację regulaminu

Allegro